ՀՀԿ ուժը. Վիգեն Սարգսյանի անկեղծ խոստովանությունը

24.11.18 | 15:36

Պաշտպանության նախկին նախարար Վիգեն Սարգսյանը ՀՀԿ առաջին հաղթանակ է որակել այն, որ նոր կառավարությունը հրաժարվել է արտագնա աշխատանքի մեկնած քաղաքացիերի Հայաստան ուղարկած տրանսֆերտները հարկելու մտադրությունից:

Վիգեն Սարգսյանը հայտարարել է, թե դա եղել է ՀՀԿ հակազդեցության շնորհիվ, դա է հակակշռի ուժն, ու ահա թե ինչու է պետք հակակշիռ խորհրդարանում:

Այն, որ քաղաքական կյանքում անհրաժեշտ է հակակշիռ, անշուշտ վիճարկելի չէ: Բայց Վիգեն Սարգսյանը ցուցադրում է ոչ թե հակակշռի, այլ քարոզչական պարզունակ մանիպուլյացիայի օրինակ: Իսկ քարոզչական պարզունակ մանիպուլյացիաներ Հայաստանի հանրությանը պետք չեն, թե ներքին, թե արտաքին քաղաքականության ոլորտում:

Բանն այն է, որ կառավարությունը չի էլ ունեցել արտագնա աշխատանքի մեկնածների տրանսֆերտները հարկելու նպատակ: Կառավարությունն ունի գույքի եւ եկամուտների համընդհանուր հայտարարագրման անցնելու մտադրություն: Որպես մեկնակետ դիտարկվում է 2020 թվականը, թեեւ չի բացառվում, որ հանրային քննարկումները բերեն նրան, որ այդ համընդհանուր հայտարարագրման մեխանիզմի ներդրումը հետաձգվի:

Այդ մեխանիզմի անհրաժեշտությունը Հայաստանում քննարկվել է վաղուց, ՀՀԿ իշխանության տարիներին: Բայց, ՀՀԿ-ն ունեցել է այդ մեխանիզմը մերժելու կամ դրա ընդունման ու կիրառման չանցնելու երկու առանցքային պատճառ: Նախ, եկամտի եւ գույքի համընդհանուր հայտարարագրումը բավական արդյունավետ գործիք է կոռուպցիայի դեմ պայքարում եւ բարդացնելու էր անձնական ունեցվածքը այլեւայլ անձանց անունով գրանցելու ՀՀԿ բարձրաստիճան ներկայացուցիչների հնարավորությունը:

Դրանից բացի էլ, գույքի եւ եկամտի համընդհանուր հայտարարագրման մեխանիզմը խոշոր հաշվով ոչ պոպուլյար ռեֆորմ է, որը հեռանկարում բավական արդյունավետ է կոռուպցիայի, ստվերային տնտեսության դեմ պայքարի տեսանկյունից, բայց կարճ ժամկետում քաղաքացիների համար առաջացնում է որոշակի անսովորություն եւ հարկային գուցե հավելյալ պարտավորություն, այն իմաստով, որ չհայտարարագրվող եկամուտ ունեցող քաղաքացիները ստիպված են հայտարարագրել եւ ստանձնել դրա համար եկամտահարկի պարտավորություն:

Ըստ այդմ, այդպիսի ոչ պոպուլյար ռեֆորմը կարող է առաջ մղել եւ հանրությանն ուղիղ ներկայացնել միայն բարձր լեգիտիմություն ունեցող իշխանությունը: Իսկ ՀՀԿ-ն չի եղել այդպիսի իշխանություն եւ չէր կարող իրեն թույլ տալ հանրության հետ քննարկել այդօրինակ կարեւոր ռեֆորմներ:

Տրանսֆերտների հարկման աղմուկը բարձրացրել է ՀՀԿ-ն, օգտագործելով Հանրային ռադիոյի տարածած տեղեկությունը, որում խոսք է եղել «խոպանչիներին» հարկելու մասին: ՀՀԿ-ն անմիջապես գեներացրել է տեղեկատվության միայն այդ մասը, բարձրացրել աղմուկ, որպեսզի հետո էլ Վիգեն Սարգսյանը հայտարարի, որ աղմուկի միջոցով հասել են նրան, որ կառավարությունը հրաժարվել է վատ մտադրությունից:

Գործնականում դա մի մեխանիզմ է, որ ՀՀԿ-ն կիրառել է նաեւ իր իշխանության շրջանում, երբ պետք է կատարեր քայլեր, որոնք առաջացնում էին հանրության դժգոհությունը: Մի շարք դրվագներ են եղել, օրինակն կենսաթոշակային պարտադիր բաղադրիչը, երբ ՀՀԿ-ն սահմանել է այսպես ասած անընդունելիության բարձր նշաձող, հետո ինչ որ մասը զիջել է հանրությանը եւ անցկացրել մնացյալը՝ այն, ինչ ծրագրել է հենց սկզբից, այդպիսով փոխզիջման իմիտացիա ստեղծելու եւ հանրության գոլորշին բաց թողնելու համար:

Կիրառվում է մոտավորապես նույն տեխնոլոգիան, արդեն հակազդեցության շնորհիվ հաղթանակ իմիտացնելու համար: Դա իհարկե միանգամայն հասկանալի է՝ ՀՀԿ-ն չունի որեւէ այլ միջոցով քաղաքական կյանքի գոնե վերջին թելը պահելու ավելի կենսունակ գործիքակազմ:

Վիգեն Սարգսյանը հայտարարում է նաեւ, որ արտերկիր աշխատանքի մեկնած քաղաքացիները ընտանիք են պահում, եւ պետությունը պետք է օգնի, ոչ թե խանգարի նրանց: Եթե ՀՀԿ-ն այդքան հոգատար էր արտերկիր մեկնած քաղաքացիների եւ նրաց ընտանիքների մասին, ապա քսան տարի ընդհանրապես, եւ դրանից տասը տարի բացարձակ իշխանությամբ կուսակցությունը բավականին ժամանակ ուներ այդ ամենի մասին մտածելու համար, որպեսզի քաղաքացիերն արտերկրում ընտանիքի հաց թնտրելու փոխարեն՝ ընտանիքներից ամիսներով ու տարիներով կտրվելով, այդ ընտանիք պահելու խնդիրը կարողանային լուծել Հայաստանում:

Բայց, ըստ երեւույթին հենց արտերկիր մեկնելով ընտանիք պահողներին պետական աջակցության ՀՀԿ քաղաքականության շրջանակում է, որ նախորդ տասնամյակում մոտ 400 հազար մարդ հեռացել է Հայաստանից: ՀՀԿ-ն այդպես էր նպաստում արտերկրում աշխատող ընտանիք պահողներին:

Վիգեն Սարգսյանին թերեւս արժե խմբագրել ՀՀԿ նախընտրական կարգախոսը, այն մոտեցնել ՀՀԿ իրական քաղաքականությանը՝ «մտահոգ ես՝ մեկնիր արտերկիր», թեեւ հնարավոր է նաեւ այլ տարբերակ՝ «մտահոգ ես, ընտրիր Հանրապետականին, եւ մենք ամեն ինչ կանենք ձեզ արագորեն արտերկիր տեղափոխելու համար»: