Սուպերվարչապետական տերմինն իրավական չէ, սա խորհրդարանական կառավարում է․ Արտակ Զեյնալյան

21.03.19 | 15:03

Կարծում եմ՝ կլինի հանձնաժողով, որը կպատրաստի սահմանադրական փոփոխությունների նախագիծը։ Tert.am-ի հետ զրույցում նման հայտարարություն արեց արդարադատության նախարար Արտակ Զեյնալյանը՝ խոսելով սահմանադրական փոփոխությունների մասին։ Սակայն նախարարը չմանրամասնեց, թե կոնկրետ որ դրույթները կփոխվեն, միայն նշեց, ու կավելացվի խորհրդարանական փոքրամասնության՝ քաղաքական մեծամասնության նկատմամբ վերահսկողությունը։ Զեյնալյանը «սուպերվարչապետական» տերմինն իրավական չի համարում, այլ ներկա իրավիճակը խորհրդարանական կառավարում է համարում։

- Պարո՛ն Զեյնալյան, այսօր շատ է խոսվում սահմանադրական փոփոխությունների մասին, պահանջ կա նաև արտախորհրդարանական ուժերի կողմից, ինչպես նաև վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն էր խոստացել փոփոխություններ կատարել։ Ի վերջո, Սահմանադրության փոփոխություն կլինի՞:

- Դեռ վաղ է ասել, թե որ դրույթները փոփոխության կենթարկվեն։ Կարծում եմ՝ կլինի հանձնաժողով, որը կպատրաստի սահմանադրական փոփոխությունների նախագիծը։ Այս պահին դեռ վաղ է ասել, թե կոնկրետ որ դրույթները կփոխվեն, թեպետ կարծում եմ, որ քաղաքական փոքրամասնության վերահսկողական գործառույթները կավելացվեն, սահմանադրական դատարան դիմելու շեմը, բացի ԱԺ պատգամավորների 1/5-ից, նաև կսահմանվի խմբակցության համար։ Սա օրինակի համար եմ ասում, բայց կլինեն փոփոխություններ, որոնք կամրապնդեն ժողովրդավարությունը, կավելացնեն վերահսկողությունը գործադիր իշխանության նկատմամբ։

- Երբ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարում էր, որ ստեղծվել է սուպերվարչապետական համակարգ, այդ ժամանակ դուք էլ «Ելք» խմբակցության պատգամավոր էիք ու համակարծիք էիք։ Հիմա, երբ իշխանությունը փոխվեց, այլևս սուպերվարչապետական չէ՞, վարչապետի լիազորությունների ո՞ր շրջանակը փոփոխության կենթարկվի։

- Այս պահին չեմ կարող ասել, թե որոնք կենթարկվեն փոփոխության, բայց կասեմ, որ սուպերվարչապետական եզրույթն իրավական չէ։

-Այդ եզրույթը ես չեմ, որ կիրառում եմ, կիրառել է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը։

- Եզրույթն իրավական չէ, քաղաքական հայտարարությունների մեջ քաղաքական գործիչներն ազատ են որակավորումներ, պիտակավորումներ տալ, դա էլ իրենց ազատություն է։ Իրավական տեսակետից կաշկանդված չենք կոչելու այն խորհրդարանական կառավարման համակարգ:

- Շատ է խոսվում է հատկապես Ոստիկանության ու Ազգային անվտանգության ծառայության հետ կապած, թիրախավորվում է, որ խորհրդարանը պետք է ավելի շատ վերահսկողություն ունենա նրանց նկատմամբ, քանի որ հիմա բացառապես վարչապետին են ենթարկվում, առկա է միաձայն որոշում։ Այս հարցում գործադիր ու օրենսդիր մարմիններն այլ տեսակետեր ունեն, ի վերջո, ո՞րն է մասնագիտական ու օպտիմալ լուծումը։

- Իսկ ո՞ւմ պետք է ենթարկվեին, ո՞վ է ենթարկվում Ազգային ժողովին։ ԱԺ-ն իր վերահսկողությունն իրականացնում է հարցադրումների միջոցով, Կառավարության հետ հարց ու պատասխանի ձևով և այլն։ Դա կարելի է կոմպենսացնել, դրա համար հիմա պատասխանատու է վարչապետը կամ արդարադատության նախարարը, սա քաղաքական կամքի, համոզմունքի դրսևորում է։ Կառավարության ազատությունն է նախաձեռնել Կառավարության կառուցվածքի փոփոխություն, և այն իրականացնում է իր ընկալմանն ու ներքին համոզմանը համաձայն, ստացած մանդատին համաձայն։ Մանդատը ստացվել է, այն վիճարկելի չէ, ու Կառավարությունը սա է ներկայացնում, դա ազատության, քաղաքական իրավունքի ուղղակի դրսևորում է։ Սրանից մեծ բանավեճ դարձնելու կամ հակամարտության վերածելու կարիք չկա, կարող են լինել տարբեր տեսակետեր ու հիմնավորումներ, կաշխատի ու կհասկանանք, թե ինչքանով է աշխատել։

- Իշխանության գալու ճանապարհին Նիկոլ Փաշինյանը նաև խոսում էր «Ընտրական օրենսգրքի», «Կուսակցությունների» մասին օրենքի փոփոխության մասին, քանի որ խորհրդարանական կառավարման երկրում կուսակցությունների կայացվածությունը չափազանց կարևոր է։ Այս օրենքների փոփոխությունը ե՞րբ կմտնի քաղաքական օրակարգ։

- Դրա նախաձեռնողը, կարծում եմ, կլինի հենց Ազգային ժողովի քաղաքական մեծամասնությունը։

- Պարզապես այսօր Փաշինյանի կառավարության նկատմամբ մեղադրանքն այն է, որ հրաժարվում է խոստումից, քանի որ դեռևս Սահմանադրության, ԸՕ-ի և «Կուսակցությունների մասին» օրենքի փոփոխության հետ կապված գործնական քայլ չկա, թեպետ քաղաքական որոշ ուժեր, հենց այս սկզբունքից ելնելով, կոնսոլիդացվեցին Փաշինյանի շուրջ։

- Այդ մեղադրանքներն արհեստածին են, քանի որ Կառավարությունը նոր է սկսել իր գործունեությունը, այդ փոփոխությունները կարվեն ըստ հերթականության՝ պահպանելով օրենքի ընդունման նախատեսված ամբողջ ընթացակարգերը, որոնք ինքնին ժողովրդավարական են, և պետք է այդպիսին լինեն։ Չենք կարող իրար հակադրել և մեկը ստորադասել մյուսի համեմատ։