«Այսօրվա պաշտոնատար անձանց կենսագրությունները դրված են Իրանի համապատասխան մարմինների սեղանին»

26.08.19 | 19:19

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը Իրանի իսլամական հանրապետություն կատարած այցի ժամանակ հայտարարել էր, թե Հայաստանում գործում է օտարերկրյա գործակալական ցանց:Ի վերջո, արդյոք սա նշանակում էր, որ Թեհրանում նրան զգուշացրե՞լ էին սորոսականներիցսպասվող վտանգների մասին, «Իրավունք TV»-ին հետաքրքրվեց ամերիկաբնակ քաղաքագետ, իրավաբան ՌՈԲԵՐՏ ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻՑ:

– Չգիտեմ, ինչ են իրեն հասկացրել: Իրանցիները միշտմեսիջներով են խոսում: Իրանական դիվանագիտությանգաղտնիքներից մեկն այն է, որ նրանք շատ հազվադեպ ենորեւիցե հարցի արձագանքում պաշտոնականհայտարարությամբ: Խնդիրը պետք է շատ լուրջ լինի,հատկապես հարեւան երկրների հետ կապված, որ իրենքհայտարարությամբ հանդես գան: Հաճախ իրենք կողմնակիկերպով փորձում են հասկացնել, որ դժգոհ են քեզնից:Օրինակ, հուլիսի 10-ին էլեկտրական ցանցերում խոշորվթար տեղի ունեցավ, հետո Հայաստանի պաշտոնատարանձինք հայտարարեցին, որ իրանական կողմից էր: Նույնգիշերը Փաշինյանը հեռախոսազրույց ունեցավ ԻԻՀնախագահ Ռոհանիի հետ եւ խնդիրը լուծվեց: Ու այս ամենը տեղի ունեցավ ԱԺ նախագահԱրարատ Միրզոյանի ԱՄՆ կատարելիք այցի սեմին: Այնուհետեւ Ա. Միրզոյանն ԱՄՆ-ումհայտարարեց, որ խնդրում ենք մեզ մի ճնշեք: Այս ամենը պատահական չէ, հաջորդականությունը շատ պարզ է, թե ինչ մեսիջներ է հղվում եւ ինչ պահանջներ է դրվում Իրանի կողմից Հայաստանիհասցեին եւ ինչքանով է Հայաստանը կարողանում շրջանցել դրանք: Սա նորություն չէ եւ այնպեսչէ, որ ներկա իշխանությունների շրջանում է Իրանը զգայուն դարձել: Այս ամենը գոյություն ուներդեռ 2009 թվականին` Իրանի իրադարձությունների ժամանակ, որովհետեւ եթե ուսումնասիրեքլուրերը, ապա այդտեղ ուղղակի կապ կտեսնեք Հայաստանում գործող սորոսական կառույցներիեւ այդ օրերին Իրանում տեղի ունեցած գործընթացների միջեւ: Անգամ դատական ակտեր կան,չեմ ուզում խորանալ, թե դրանք տեղին էին կամ տեղին չէին, բայց փաստ է:

– Ի՞նչ դատական ակտերի մասին եք ակնարկում:

– 2009 թվականին Իրանում ձեռբակալություններ եղան եւպարզվեց, որ մի շարք մարդիկ, որոնք հասարակականակտիվիստներ էին, առողջապահական նախագծերի անվանտակ Իրանում աշխատանքներ էին տանում, եւ բոլորըֆինանսավորվել էին Սորոսի կողմից: Նրանք այդառողջապահական ծրագրերի անվան տակ փորձում էինիշխանափոխություն իրականացնել` քաղաքացիականհասարակություն ձեւավորելով Իրանի իշխանության դեմ:Այդ թվում` ձեռբակալվածների մեջ կար մեկ իրանահայ, որըդատապարտվեց երեք տարվա ազատազրկման:Հետաքրքիրն այն է, որ երբ դատավճիռը կարդում եք,պարզվում է, որ այդ անձնավորությունը նմանաշխատանքների մեջ ներգրավվել էր Հայաստանում`Սորոսի կողմից ֆինանսավորվող մեկ այլ կառույցի կողմից, որը առողջապահականաշխատանքներով էր զբաղված: Այդ խեղճ աղջկան ուղարկել էին Իրան եւ ինքն էլ չէր հասկացել,թե ինչ է կատարվում, կարծել էր մասնակցում է առողջապահական ծրագրի: Բայց հետոիրանական շրջանակները սկսել էին կասկածի տակ առնել եւ ձեռբակալել էին: Իրենք էլ ասումէին, թե քանի որ Իրանում գրասենյակ չունեն, իրենց երեւանյան գրասենյակից են ֆինանսավորել,որ այդ աշխատանքները կատարեն: Այնպես որ, դեռ 2009 թվականից կա այդ հետաքրքրությունը:Բնականաբար, երբ այսօր արդեն սորոսականներն իշխանության մեջ են, եւ այդ հենարանըգոյություն ունի, վստահեցնում եմ ձեզ, որ այսօրվա Ազգային ժողովում գտնվողպատգամավորների, նախարարների, փոխնախարարների եւ բոլոր բարձրաստիճանպաշտոնատար անձանց կենսագրությունները դրված են Իրանի համապատասխան մարմիններիսեղանին: Նրանք մանրամասնորեն տեղյակ են այդ անձանց անցյալի մասին, թե ինչ կառույցներիհետ են աշխատել, ինչ գրանտներ են ստացել եւ որտեղից: Իրանում շատ լավ գիտեն, թե ինչ էկատարվում, բայց, այնուամենայնիվ, մինչեւ այն պահը, երբ իրենց շահերին այդ ամենը վնաս չիտա, իրենք հարց չունեն, թեպետ մտահոգ են: Պատկերացրեք մի իրավիճակ, երբ ամերիկյանպատժամիջոնցերի խստանալու հետեւանքով Իրանում ինչ-որ ներքին խնդիրներ ծագեն: Չեմկասկածում, որ այդ ժամանակ ՀՀ-ում գործող սորոսական թեւը կակտիվանա, ինչպես ակտիվացան Վրաստանում վերջին անկարգությունների ժամանակ: Նրանք ներգրաված էինանգամ ՌԴ-ում շաբաթներ առաջ տեղի ունեցած ցույցերին: Լուրերում կար տեղեկատվություն, որՀՀ-ում նախապես թրեյնինգ են անցկացրել, ինչը եւս մեկ անգամ փաստվեց, որովհետեւՄոսկվայում տեղի ունեցած ցույցերի ժամանակ այնտեղ հայաստանցիներ կային: Եվ եթե նրանքայդքան նրբանկատություն չեն ունեցել, որ ՌԴ-ի եւ Վրաստանի դեպքում պետք չէ ներգրավվել,ապա չեմ բացառում, որ նույքան աննրբանկատ կգտնվեն Իրանի դեպքում: Բայց սա կլինիամենացավալի կետը մեր հարաբերություններում: Հուսով եմ` այդտեղ չենք հասնի եւ չենք հանգիայդ կետին: