Ֆոտոլրագրության մեջ արգելքներ չկան. Ֆելիքս Առուստամյան

14.05.16 | 16:20

Ֆոտոլրագրությունն այդքան էլ զարգացած մասնագիտություն չի համարվում Հայաստանում, սակայն կան շատ պրոֆեսիոնալներ տվյալ բնագավառում: Magnis.news-ը փորձեց պարզել ֆոտոլրագրության շատ գաղտնիքներ ‹‹Արմենպրես››-ի ֆոտոխրոնիկայի բաժնի պատասխանատու-խմբագիր Ֆելիքս Առուստամյանի հետ:

-Ի՞նչ մակարդակում է գտնվում Հայաստանում ֆոտոլրագրությունը.

Հայաստանում մամուլի հետ կապված ֆոտոլրագրությունը շատ վատ վիճակում է, քանի որ մամուլում հիմնականում պատահական լուսանկարներ են օգտագործում: Շատ կայքեր և թերթեր չունեն իրենց լուսանկարիչները և իրենց լուսանկարները լինում են այստեղից-այնտեղից վերցված: Մեծ մասն էլ լրագրողներն են նկարում իրենց հեռախոսներով և այդ անորակ լուսնկարները դնում են իրենց կայքերում կամ տպագիր թերթերում: Հայաստանում կա ֆոտոլրագրության 3 գործակալություն` Արմենպրեսը, Ֆոտոլուրը և ՊանԱրմենիան, որոնք իրենց բաժանորդներն ունեն: Այնտեղ աշխատում են պրոֆեսիոնալ լուսանկարիչներ, ովքեր իրենց պրոֆեսիոնալ տեխնիկաներով նկարում են և մամուլին ապահովում լուսնկարներով:

-Ի՞նչ դժվարությունների է հանդիպում ֆոտոլրագրողն իր գործունեության ընթացքում.

Հիմնականում արգելքներ չկան ֆոտոլրագրության մեջ, որ ինչ-որ մեկը խանգարող լինի կամ ընդդիմանա, չուզենա նկարվի: Միայն տեխնիկայի հարցն է, եթե լավ տեխնիկա ունես, ուրեմն ոչ մի խնդիր չունես նկարելու համար: Ֆոտոլրագրության մեջ կարևորը մտածելն է: Եթե ֆոտոլրգրողը խելք ու աչք ունի ուրեմն իրեն հանձնարարվածը կարողանում է անել որակով և կարևորը` ժամանակին:

-Արդյո՞ք կան պրոֆեսիոնալներ տվյալ բնագավառում.

Իհարկե', կան պրոֆեսիոնալներ: Հիմնականում սովետական միությունից մնացած տարիքով ֆոտոլրագրողներ կան, ովքեր հիմա չեն աշխատում: Օրինակ ճանաչվածներից են Պողոս Պողոսյանը, ում ավելի շուտ կճանաչեն քառասունանց մարդիկ: Մարտին Շահբազյանը, ով երկար տարիներ աշխատել է Արմենպրեսում: Նա նախագահի անձնական լուսանկարիչն է եղել: Սպորտային ֆոտոլրագրողներից կառանձնացնեմ Հեքեքյան Ռաֆիկին, կնշեմ նաև Բաղդասարյան Մելիքին: Նրանք ամբողջ ընտանիքով ֆոտոլրագրությամբ էին զբաղվում: Մելիք Բաղդասարյանի հայրիկը` Նեմրութը ֆոտոլրագրող էր, իսկ եղբայրը` Հերբերթը, Արմենպրեսի ֆոտոխրոնիկայի տնօրենն էր մոտ 40 տարի: Սրանք այն ֆոտոլրագրողներն են, ովքեր երկրաշարժ և պատերազմ են նկարել: Երիտասարդներից էլ կան լավ կադրեր: Հիմնականում գալիս են Մանկավարժական համալսարանի ուսանողներ: Նրանք եկել են Արմենպրես ոչ այնքան լավ սովորած, բայց այստեղ լավ սովորել են և հիմա նրանցից մեկը` Դավիթ Հակոբյանը, նախագահի անձնական լուսանկարիչն է, Տիգրան Մեհրաբյանը վարչապետի անձնական լուսանկարիչն է, Արթուր Հարությունյանը` Տարոն Մարգարյանի անձնական լուսանկարիչը: Նազիկ Արմենակյանը, ով արտասահմանյան կայքերում է աշխատում: Արմենպրեսսը հիմնական դարբնոց է եղել, որը տվել է պրոֆեսիոնալ ֆոտոլրագրողներ:

-Ֆոտոլրագրող, թե՞ լրագրող: Ո՞ր մասնագիտությունն է ավելի բարդ.

Դե ամեն մասնագիտություն իր բարդությունն ունի:Ես լրագրողներինը չեմ կարող ասել, բայց ֆոտոլրագրության մեջ բարդություններ կան: Բարդություններ կան, երբ բարդ միջավայրում ես նկարում, դա կլինի պատերազմկան արտակարգ իրավիճակներ: Ֆոտոլրագրության մեջ էլ շատ վտանգներ կան: Կարող ես գնալ ինչ-որ տեղ նկարելու և պատահական ընկնես ու վնասվես, կամ ապարատդ ընկնի ձեռքիցդ: Օրինակ իմ հետ եղել է նման դեպք: Դիլիջանում վարչապետի հետևից վազում էի, որ ինձ պետքական կադր անեի ու ոտքս մետաաձողի կպավ, ընկա և ապարատի օբյեկտիվը ջարդվեց: Այդպիսի դեպքեր էլ են լինում: Բայց ինչ վերաբերում է ինձ, ես ֆոտո շատ եմ սիրում, այդ բարդություններն իմ համար կապ չունեն: Ես հաճույք եմ ստանում իմ աշխատանքից: 40 տարի նկարել եմ, որից 20 տարին միայն սպորտ եմ նկարել, որից հետո 1991 թվականին եկել եմ Արմենպրես: Այստեղ մոտ 10 տարի աշխատեցի լուսանկարիչ, հետո դարձա ֆոտոխռոնիկայի բաժնի պատասխանատու-խմբագիր:

-Ի՞նչ քայլեր ձեռնարկել, որպեսզի ֆոտոլրագրությունը զարգանա Հայաստանում.

Հայաստանում կա ասոցիացիա , որը համարյա չի գործում: Նորմալ ասոցիացիա է պետք, որը կհամախմբի լուսնկարիչներին: Օրինակ ես իմ աշակերտներին երբեք պարապուրդի չեմ ենթարկում: Ես երբ զգացել եմ, որ իմ աշակերտները պատրաստ են մամուլում աշխատելու ես փորձում եմ նրանց համար աշխատանք գտնել: Հիմա էլ մի աշակերտ ունեմ, ինքը դեռ պատրաստ չի բայց ես արդեն մտածում եմ իր համար գործ գտնել:

Լուիզա Ավագյան