Կրթված սերունդը երկրի զարգացման ամենակարևոր նախադրյալն է և ռեսուրսը. Ռաֆիկ Գրիգորյան

27.02.17 | 21:45

Հայաստանի Հանրապետության մարզերի համաչափ զարգացման խնդիրը վերջին տարիներին ՀՀ կառավարության անմիջական ուշադրության կենտրոնում է, որին ուղղված բազում ծրագրեր են իրականացվում, բարձր պահանջներ դրվում մարզպետների առջեւ:
«Դե Ֆակտո» ամսագիրը մշտապես հետեւում է մարզերում կատարվող աշխատանքներին, ներկայացնում դրանք, ինչը թույլ է տալիս օբյեկտիվ գնահատական տալ մարզպետների աշխատանքին: Այդ առումով, անշուշտ, առանձնանում է ՀՀ Գեղարքունիքի մարզպետ Ռաֆիկ Գրիգորյանը, ում արդյունավետ կառավարման եւ գործադրած ջանքերի շնորհիվ` մարզում ակտիվ աշխատանքներ են ընթանում, լուծում ստանում բազում ցավոտ խնդիրներ: Այդ ամենը բարձր գնահատելով` «Դե Ֆակտո» ամսագիրը ՀՀ Գեղարքունիքի մարզպետ Ռաֆիկ Գրիգորյանին ճանաչել է 2016թ. «Տարվա մարզպետ»:

-Պարո՛ն Գրիգորյան, շուրջ հինգ տարի է, ինչ զբաղեցնում եք ՀՀ Գեղարքունիքի մարզպետի պաշտոնը, և այդ տարիների ու հատկապես 2016թ.-ի ընթացքում մարզը բազում ձեռքբերումներ է ունեցել, ինչը բարձր գնահատելով՝ «Դե Ֆակտո» ամսագիրը Ձեզ ճանաչել է «Տարվա մարզպետ»: Մինչև ձեռքբերումներին անդրադառնալը, կցանկանայի գնահատեիք ՀՀ վարչապետի տարեվերջյան այցը մարզ, և արդեն նոր տարում վարչապետի մոտ խորհրդակցությունը, որում առանձնահատուկ ուշադրության արժանացան ՀՀ Գեղարքունիքի մարզի ծրագրերը:

-Նախ ուզում եմ շնորհակալություն հայտնել իմ աշխատանքը բարձր գնահատելու և ինձ «Տարվա մարզպետ» ճանաչելու համար: Պետք է նշեմ, որ մարզպետարանը կոլեգիալ մարմին է, և մեր աշխատանքը թիմային է, ձեռքբերումները` նույնպես: Իհարկե, բազում հաջողությունների հետ մեկտեղ` մենք ժամանակ առ ժամանակ արձանագրում ենք նաև բացթողումները, փորձում շտկել դրանք մեր ամենօրյա աշխատանքի ընթացքում:
Ինչ վերաբերում է վարչապետի այցին, ապա այն անցավ բավականին արդյունավետ, մենք քննարկեցինք մարզում առկա խնդիրները, դրանց լուծման ուղիները, նա հավանություն տվեց մեր կողմից արված առաջարկություններին: Ես բարձր եմ գնահատում վարչապետի հետևողական աշխատելաոճը, ինչը համատեղ աշխատանքն առավել արդյունավետ և հետաքրքիր է դարձնում: Եվ պետք է նշեմ, որ մեր կողմից արված առաջարկությունների վերաբերյալ կառավարության արձագանքը չուշացավ: 2017թ. տարեսկզբին վարչապետի մոտ անցկացված խորհրդակցության ընթացքում քննարկվեցին ՀՀ Գեղարքունիքի մարզի կողմից ներկայացված ներդրումային ծրագրերի փաթեթները: Կառավարությունը համաֆինանսավորում և աջակցություն է ցուցաբերելու այն ծրագրերին, որոնք հեռանկարային են, ունեն տնտեսական հիմնավորում, գնահատված ռիսկեր, կարող են դառնալ արդյունավետ բիզնես` ստեղծելով նորանոր աշխատատեղեր: Վարչապետը տվեց հանձնարարականներ համապատասխան գերատեսչություններին, որոնց հետ համատեղ աշխատանքի արդյունքում պետք է իրականություն դառնան այդ ծրագրերը:

-Ինչպե՞ս կգնահատեք 2016թ., գո՞հ եք արձանագրված ցուցանիշերից:

-Անկեղծ ասած` 2016թ. բավականին լարված տարի էր ողջ հայության համար` պայմանավորված երկրի սահմաններում առկա լարված իրավիճակով, քառօրյա պատերազմի ցավալի դեպքերով: Ինչ վերաբերում է ՀՀ Գեղարքունիքի մարզի տարբեր ոլորտներում արձանագրված զարգացման ցուցանիշերին, ապա պետք է նշեմ, որ ընդհանուր առմամբ, տարին բարեհաջող էր, քանի որ մեզ հաջողվեց իրականացնել բազում ծրագրեր, լուծել մարզի համար ցավոտ խնդիրներ, մեկնարկել հեռանկարային ծրագրեր և առանձին ոլորտներում արձանագրել բարձր ցուցանիշեր:

-Մենք տեղյակ ենք, որ Դուք առանձնահատուկ վերաբերմունք ունեք կրթության ոլորտի հանդեպ և անընդհատ փորձում եք տարբեր ծրագրերի միջոցով լուծել ոլորտում առկա խնդիրները: Եվ երևի թե պատահական չէ, որ 2016թ. ամենամյա հանրապետական մրցույթիարդյունքում «Լավագույն դաստիարակ» և «Լավագույն ուսուցիչ» են ճանաչվել ՀՀ Գեղարքունիքի մարզի կադրերը: Ի՞նչ ծրագրեր են իրականացվել` ուղղված կրթական հաստատությունների բարեկարգմանը և կրթության որակի բարձրացմանը:

-Իսկապես այդպես է, ես կարևորում եմ հատկապես կրթության ոլորտի զարգացումը` գիտակցելով, որ կրթված սերունդը երկրի զարգացման ամենակարևոր նախադրյալն է և ռեսուրսը: Ուրախ եմ, որ մեր կադրերը ստացել են այդ մրցանակները, սակայն ես նկատում եմ նաև ոլորտում առկա խնդիրները և փորձում քայլ առ քայլ լուծել դրանք: Այդ առումով պետք է նշեմ, որ մեր մարզում որակյալ կրթություն ապահովելու համար արվել են համապատասխան քայլեր` սկսած համակարգի աշխատողների մասնագիտական որակների բարձրացումից մինչև կրթական հաստատությունների արդիականացման բազմաթիվ ծրագրերի իրականացում:

Առաջիկա 2.5-3 տարիների ընթացքում Համաշխարհային բանկի կողմից տրամադրված միջոցների հաշվին մարզում կառուցվելու է արդի չափորոշիչներին համապատասխան 5 դպրոցական շենք: Առաջինի` Գավառի թիվ 2 միջնակարգ դպրոցի շինարարական աշխատանքներն արդեն սկսել ենք. դպրոցի ապամոնտաժման աշխատանքներն ամբողջությամբ ավարտվել են, նախագծանախահաշվային փաստաթղթերը պատրաստ են, կառուցող կազմակերպությունը հայտնի է, գարնանը կսկսվեն շինարարական աշխատանքները, և 2-2.5 տարվա ընթացքում շենքը շահագործման կհանձնվի: Մենք զուգահեռ շարունակելու ենք նաև այն հինգ վթարային դպրոցների շենքերի վերակառուցման աշխատանքները, որոնք կան մեր մարզում:
Առանձնահատուկ ուշադրություն ենք դարձնում նախակրթարանների բացմանը, վերջին տարիներին նախակրթարաններ են հիմնվել մարզի 35 համայնքներում, որտեղ մանկապարտեզներ նախկինում չեն եղել: 2017թ. մարզում կհիմնվեն ևս 12 նոր նախակրթարաններ, որոնց մի մասը` քաղաքային համայնքներում:
2016թ. ՀՀ տարածքային զարգացման հիմնադրամի միջոցներով Գեղարքունիքի մարզի 9 համայնքներում հիմնանորոգվում կամ կառուցվում են 1 դպրոցական և 8 մանկապարտեզների շենքեր, որոնք շահագործման կհանձնվեն 2017թ.:
Կրթության համակարգում վերջին տարիներին իրականացվել են նաև բազմաթիվ բարեփոխումներ, որոնց արդյունքում մի կողմից բարձրացվել են մանկավարժների աշխատավարձերը, մյուս կողմից` միջոցներ են տնտեսվել, որոնք ուղղվել են դպրոցաշինական հրատապ ծրագրերի իրականացմանը: Սկսած 2013թ.` կրթական համակարգում ամեն տարի տնտեսվել են բավականին մեծ գումարներ` 2016թ. հասնելով շուրջ 1 մլրդ. դրամի:
Ինչ վերաբերում է կրթական գործընթացը բարեկարգ պայմաններում կազմակերպելու խնդրին, ապա պետք է նշեմ, որ այդ հարցը մեզ համար առաջնային կարևորություն ունի, և լուրջ քայլեր են արվել այդ ուղղությամբ: Իրականացվել են կտուրների վերանորոգման, պատուհանների փոփոխման, սանհանգույցների վերանորոգման աշխատանքներ` մեր կողմից տնտեսված գումարների հաշվին, առանց պետական աջակցության: 35 դպրոցում մենք արդեն ավարտել ենք վերանորոգման և սանհանգույցների արդիականացման աշխատանքները, 14-ը` միայն 2016թ., մնացել է 10-15 դպրոց, որտեղ դեռ չենք հասցրել իրականացնել այդ աշխատանքները, սակայն դրանք շարունակական բնույթ են կրում, և մարզի բոլոր դպրոցները ապահովված են լինելու պատշաճ, բարեկարգ պայմաններով:
Ավելացնեմ, որ այդ բոլոր աշխատանքներն իրականացվում են մարզպետարանի համապատասխան մասնագետների անմիջական վերահսկողության ներքո:

-Պարո՛ն մարզպետ, բավականին լայն քննարկումների տեղիք տվեց դպրոցների շրջանում օպտիմալացման ծրագրի իրականացումը: Ի՞նչ է այն իրենից ներկայացնում:

-Վերևում խոսեցի ավելորդ կամ գործառույթ չունեցող հաստիքների կրճատման մասին, ինչը այդ գործընթացի մի մասն է միայն: Ծրագրի նպատակն իրականում կրճատումներ իրականացնելը չէ, ես այն կկոչեի տարածքային զարգացման ծրագիր` դպրոցների միավորման ճանապարհով, քանի որ նպատակը կրթության որակի բարձրացումն է, ֆինանսական միջոցների նպատակային ծախսելը: ՀՀ վարչապետի հետ մեր քննարկման ընթացքում մանրամասն անդրադարձել ենք այդ խնդրին, արվել է առաջարկություն միավորել այն դպրոցները, որոնք ունեն քիչ թվով աշակերտներ, օրինակ` 3-100, որտեղ չկան նաև կրթական գործընթացի կազմակերպման համար համապատասխան պայմաններ: Մենք ունենք 30 այդպիսի դպրոց, որոնք հիմնականում գտնվում են Վարդենիսի տարածաշրջանում և Ճամբարակի մի քանի համայնքներում: Չգիտեմ, ինչու մեր նախաձեռնությունն արժանացավ թյուրըմբռնման, բայց ես հավաստիացնում եմ, որ միավորման գործընթացն իրականացվելու է պատշաճ կերպով, համապատասխան պայմանների առկայության դեպքում: Մանրամասնեմ` ես առաջարկում եմ, նախ և առաջ զարգացնել տարածքը, վերանորոգել բոլոր ճանապարհները, ապահովել ճանապարհների պահպանման խնդիրը, ուսումնասիրություն կատարել, թե որ համայնքում կարելի է միավորել դպրոցները կամ նոր դպրոց կառուցել` արդի չափանիշներին համապատասխան, ապահովել տրանսպորտային միջոցների առկայությունը, որպեսզի դրանք համայնքներից դեպի դպրոց փոխադրեն աշակերտներին և մանկավարժներին, ինչպես նաև լուծել մանկավարժների որակավորման խնդիրը, և այս ամենից հետո նոր միավորել դպրոցները: Գուցե դրա հետևանքով կրճատումներ լինեն, բայց, կարծում եմ, կարևորը կրթության որակի ապահովումն է: Դպրոցը չպետք է դարձնել հումանիտար օգնության սուբյեկտ, դա սխալ մոտեցում է:
Բոլոր հաշվարկներն այժմ արված են և ներկայացված են կառավարությանը:

-Ի՞նչ ճակատագիր է ունենալու Վարդենիսի հիվանդանոցը, խոսքը զինվորական հոսպիտալի հետ միավորվելու խնդրին է վերաբերում:

-Երեք տարի առաջ ուսումնասիրվել և ՀՀ կառավարությանը ներկայացվել է Վարդենիսի հիվանդանոցը և զինվորական հոսպիտալը միավորելու ծրագիրը, և պետք է նշեմ, որ 2017թ. այս ծրագիրն իրականություն կդառնա, ու Վարդենիսի տարածաշրջանը կապահովվի պատշաճ բուժսպասարկում մատուցող բժշկական կենտրոնի ծառայություններով:

-Ի՞նչ ձեռքբերումներ են արձանագրվել մշակույթի, սպորտի ոլորտում: Ե՞րբ է նախատեսվում ավարտել Գավառի պետական դրամատիկական թատրոնի շենքի կառուցման աշխատանքները:

-Դրանք այն ոլորտներն են, որոնք ֆինանսական մեծ ներդրումներ են պահանջում: Իհարկե, բազմաթիվ մշակութային տներ թե՛ պետական, թե՛ համայնքային, և թե՛ տարբեր դոնոր կազմակերպությունների միջոցներով փորձել ենք վերանորոգել և վերակառուցել: Դրան զուգահեռ` մեր բոլոր կրթամշակութային հիմնարկների առջև դրված է մարզի մշակութային կյանքը զարգացնելու խնդիրը, որը նրանք սիրով կատարում են, տարբեր մշակութային միջոցառումներ կազմակերպելով մարզում բոլոր տոնական օրերին, և ոչ միայն:
Գավառի Լևոն Քալանթարի անվան դրամատիկական թատրոնի շենքի աշխատանքները մենք ավարտին կհասցնենք 2017թ.: Մեր մարզում կան տաղանդավոր երիտասարդներ, որոնք ստացել կամ ստանում են բարձրագույն կրթություն և համոզված եմ, որ նրանցից լավագույնները կաշխատեն մեր նորաբաց թատրոնում: Թատրոնի շենքի կառուցումը նույնպես այս տարիների մեր կարևորագույն ձեռքբերումներից է:
Մեր մարզում պարբերաբար կազմակերպվում են շախմատի մրցաշարեր, մեր բոլոր քաղաքներում, ինչպես նաև Վարդենիկ, Սարուխան համայնքներում գործում են շախմատի դպրոցներ: 2016թ. տեղի ունեցավ ավանդույթ դարձած «Սևանա լիճ» շախմատի միջազգային կարգի արդեն 10-րդ մրցաշարը, որին մասնակցում էին աշխարհի տասը լավագույն գրոսմայստերներ: Ինչպես ամեն տարի, այս տարի ևս մրցաշարն իր ներկայությամբ պատվեց ՀՀ նախագահ, ՀՀ շախմատի ֆեդերացիայի նախագահ Սերժ Սարգսյանը:
Սպորտի բնագավառում մենք բավականին լուրջ աշխատանքներ ենք իրականացնում, ունենք միջազգային մրցաշարերում հաջող ելույթ ունեցող մարզիկներ: Այս ոլորտը նույնպես ՀՀ կառավարության ուշադրության կենտրոնում է, ամեն ինչ արվելու է, որպեսզի հնարավորություն ստեղծվի մեր մարզում զարգացնել սպորտը տարբեր ուղղություններով:

-Մենք տեղյակ ենք, որ ճանապարհաշինարարական աշխատանքներ ևս իրականցվել են մարզում 2016թ. ընթացքում: Ի՞նչ աշխատանքներ են դրանք:

-Մարզի ճանապարհաշինության ոլորտում 2016թ. պետբյուջեի և Համաշխարհային բանկի միջոցներով ներդրվել է մոտ 4.9 մլրդ. դրամ, որով հիմնանորոգվել է միջպետական, հանրապետական, մարզային ու համայնքային նշանակության շուրջ 20 կմ ճանապարհ, վերացվել են փլվածքների հետևանքները: Կիսատ մնացած ծրագրերը կավարտվեն 2017թ. ընթացքում:
2017թ. ճանապարհաշինական մեծածավալ աշխատանքներ են իրականացվելու, այդ թվում` ավարտին կհասցվի Վարդենիսից Մարտակերտ տանող ճանապարհի կառուցումը: Ծրագրի ավարտից հետո, ձեռքբերված պայմանավորվածության համաձայն, կսկսվեն Շորժա-Վարդենիս միջպետական և Ծովակ-Լճավան-Մաքենիս-Ախպրաձոր միջհամայնքային նշանակության ճանապարհաշինական աշխատանքները, ինչը կնպաստի տարածաշրջանի զարգացմանը:

Մանրամասները՝ « Դե Ֆակտո» ամսագրում: