Կհաջողվի՞ արդյոք Ադրբեջանին ներքին կայունություն պահպանել արտաքին ազդեցության ներքո

23.06.19 | 12:44

Մայիսին Ադրբեջանի խորհրդարանը հաստատել էր Ադրբեջանի եւ Սաուդյան Արաբիայի միջեւ պաշտպանական ոլորտում համագործակցության մասին համաձայնագիրը:

Աղբյուրների համաձայն, Սաուդյան Արաբիան եւ Ադրբեջանը համաձայնագիր են կնքել անվտանգության ոլորտում, որը ներառում է Իրանի հյուսիսում «ադրբեջանական փոքրամասնության» կարգավիճակի հարցը: Փաստաթղթում նշվում է նաեւ «իրանական ադրբեջանցիների ազգային ինքնության ամրապնդման անհրաժեշտության» մասին, որոնք իբր թե տառապում են իրանցիների կողմից ռասիզմից եւ խտրականությունից :

Թեհրանում չեն թաքցնում սաուդցիների՝(ինչպես եւ Իսրայելի) Իրանի հետ մրցակցությունը Կովկաս, մասնավորապես Ադրբեջան տեղափոխելու փորձերի կապակցությամբ մտագոհությունը:

Իրանցի հեղինակների կարծիքով, դա կարող է հանգեցնել Ադրբեջանի «լիբանանացմանը» եւ «ծայրամասային» տարածաշրջանի վերածմանը՝ արտաքին ուժերի նշանակալից ներկայությամբ՝ ուղղված Իսլամական հանրապետության դիմակայմանը:

Էր Ռիադը փորձում է Բաքվին համոզել «իրանական սպառնալիքի» առկայության մեջ:

Սաուդյան Արաբիայի պաշտոնատար անձինք Բաքվում իրենց գործընկերներին զգուշացրել են, որ իրանական ազդեցությունն, իբրեւ թե, Ադրբեջանը «Իրաքի կովկասյան տարբերակի» կվերածի:

Ադրբեջանը, չնայած սոցիալ-տնտեսական խնդիրներին եւ արմատական իսլամական տրամադրությունների առկայությանը, շարունակում է կայունություն ցուցադրել: Բայց որքան երկա՞ր կհաջողվի այն պահպանել հանրապետության վրա արտաքին ազդեցության դեպքում:

Բացի դրանից 2017 թ. հանրությանը հայտնի դարձան բուլղարացի լրագրող Դիլյանա Գայտանջիեւայի հրապարակումները սիրիացի զինյալներին եւ Եմենում պատերազմի համար Ադրբեջանի Silk Way Airlines պետական ավիաընկերության մասնակցությամբ Սաուդյան Արաբիա զենքի տեղափոխման մասին:

Silk Way Airlines-ը մասնավոր ընկերություններին, զենքի արտադրության ձեռնարկություններին առաջարկում էր սպառազինությունների մատակարարում դիվանագիտական չվերթների քողարկման տակ, որոնք ազատվում են ստուգումներից: Կարճ ժամակահատավածում հարյուրավոր չվերթներ էին իրականացվել, որոնք մոտ 1 մլրդ դոլար արժողությամբ տասնյակ տոննա սպառազինություն էին առաքել Մերձավոր Արեւելք:

Իսրայելում, ԱՄԷ-ում ԱՄՆ վարչակազմի հակաիրանական ծրագրերին փոխըմբռնումով են մոտենում:

Այժմ այդ երկրներին փորձում են ավելացնել Ադրբեջանը, որը Հյուսիսային Կովկասում սահմանակից է Ռուսաստանի հետ:

Սակայն պաշտոնական Բաքվի եւ Էր Ռիադի համագործակցության որոշ ձեւերը կարող են լրացուցիչ բարդությունների հանգեցնել Բաքվի երկխոսությունում ոչ միայն Թեհրանի, այլեւ Մոսկվայի եւ նույնիսիկ, հնարավոր է Անկարայի հետ:

Րաֆֆի Սամվելյան