«Փրկության հրեշտակը». բեմ բարձրացավ Հայոց Ցեղասպանության 106֊րդ տարելիցին նվիրված ներկայացումը

24.03.21 | 23:58

Պետական կամերային երաժշտական թատրոնում մարտի 24-ին տեղի ունեցավ Հայոց Ցեղասպանության 106֊րդ տարելիցին նվիրված «Փրկության հրեշտակը» ներկայացման առաջնախաղը: Ներկայացման հիմքում Հովհաննես Էսքիջյանի կյանքն ու սխրագործությունն է, իսկ բեմականացումն իրականացրել է Նունե Աբրահամյանը: Էսքիջյանը «փրկության հրեշտակ» է դարձել Եղեռնից մազապուրծ եղած բազմաթիվ հայ մանուկների համար. նա Գարլըքի և Հալեպի երկաթգծի կայարաններից, մեկ երեխայի դիմաց մեկ ոսկի վճարելով, առնում էր հայ որբերին, վերարկուի տակ թաքցրած տանում իր տուն, ապա տարբեր թաքստոցներում ապաստան գտնում նրանց համար: Գլխավոր դերում Սմբատ Ստեփանյանն է:

Возможно, это изображение (5 человек и люди стоят)

«Ցավոք սրտի 106 տարի հետո էլ ոչինչ չի փոխվել, նրանց ձեռագիրը նույնն է՝ ջարդել, կոտրել, արմատից կտրել հային, որը բարեխտաբար չի ստացվում: Այս ներկայացումը թե՛ հիմա , թե՛ հետագայում կարևոր է, քանի որ մենք չպետք է մոռանանք կատարվածը, այն լրջագույն խնդիրները , որոնք կան, քանի որ, երբ մոռանում ես, ապա կտրվում ես քո հողից, իսկ դա նշանակում է ապրել օդում»,-ասաց Սմբատ Ստեփանյանը:

Էսքիջյանի կնոջ՝ Գուլենիայի, դերում Անահիտ Կիրակոսյանն է, ով նշեց, որ ուրախությամբ է կերտել այս կերպարը, քանի որ շատ պատասխանատու դեր է՝ ամուսնուն սատարող, փխրուն, բայց նաև շատ ուժեղ հայ կին:

«Ուժեղ կին, ով գիտակցում է ամուսնու ընտրած ճանապարհը և պատրաստ է կրել այդ ճանապարհի խնդիրներն իր ուսերին: Ներկայացման մեջ կա մի արտահայտություն, որը նրան ամուսինն ասում՝ «Դու պետք է շարունակես այս գործը, եթե անգամ ես չլինեմ»: Նա գիտակցաբար պատրաստ է դրան: Նա կին է, որ իր ամուսնու մահը համարում է փրկություն, քանի որ հանուն հազարավոր երեխաների համար էր, և նա չընկավ թուրքերի ձեռքը, այլ դարձավ փրկության հրեշտակ»,- նշեց Ահանիտը:

Խոսելով ներկայացման թեմայի կարևորության մասին դերասանուհին նշեց.

«Փաստավավերագրական ներկայացում է, հիմքում իրական մեծ հայի արարքներն են, և կարևոր է իմացության առումով, քանի որ ոչ բոլորը գիտեն նրան ու կնոջը, նրանց արածները: Նրանք հազարավոր որբ հայ երեխաների են փրկել, բայց նրանց մասին շատ չի խոսվել: Սթիվեն Սփիլբերգի «Շինդլերի ցուցակը» ֆիլմը, որը հրեաների մասին է, մեծ քննարկման թեմա դարձավ, ես կարծում եմ մեր այս ներկայացման թեման էլ պակաս կարևոր չէ»:

Չարագործ թուրք փաշայի դերում Արա Գևորգյանն է, ով նշեց, որ չարագործի կերպարը մարմնավորելը կրկնակի բարդ է, քանի որ պետք է ավելի լավ, ավելի ճիշտ ու իրական խաղալ:

«Ես փորձել եմ ճիշտ ներկայացնել նրան, որպեսզի հասկանալի լինի, թե հայն ինչպես է հաղթահարել այդ չարիքի ստեղծած դժվարությունները: Հանձինս իմ ներկայացրած փաշայի՝ ճանաչեն ներկայիս չարագործներին՝ Էրդողան, Ալիև, քանի որ նրանք այս փաշայի չարիքի շարունակողներն են»,-հավելեց նա:

Возможно, это изображение (9 человек, люди стоят и в помещении)

Ներկայացման ռեժիսոր Նունե Աբրահամյանը նշեց, որ իրական փաստերը, որոնց հիման վրա գրվել է պիեսը, 20 տարի առաջ հավաքագրել, հետազոտել և գրքի տեսքով հրատարակել էր գերմանացի պատմաբան, հետազոտող և գրող Հիլմար Կայզերը: Ավետարանչական ընկերակցությունը որոշել է թարգմանել նրա «Դեր Զորի խաչմերուկներում» գիրքը, որտեղ կա նաև Հ.Էսքիջյանի մասին: Ներկայացումը բեմադրվել է 2018 թվականին, սկզբում «Հայասա» թատերախմբի մասնակցությամբ է բեմադրվել:

Պլանավորած էր «Փրկության հրեշտակը» թատրոնի բեմ բարձրացնել դեռևս նախորդ տարվա մարտ ամսին՝ ի հիշատակ Ցեղասպանության 105-րդ տարելիցին, բայց համավարակը դարձավ խոչընդոտ: Ներկայացումը հիմա իրականություն դարձավ Հռիփսիմե Առաքելյանի ղեկավարած Պետական կամերային երաժշտական թատրոնի ջանքերով:

Արմինե Բրսոյան